Màu tím vô tình... thành huyền thoại

Fiorentina được thành lập năm 1926, khi 2 CLB của thành phố Firenze là Club Sportivo Firenze và PG Libertas sáp nhập lại với nhau theo sáng kiến của nhà quý tộc Luigi Ridolfi. Màu áo tím đặc trưng của đội bóng được cho là xuất hiện một cách tình cờ sau khi những chiếc áo đỏ trắng ban đầu bị phai màu trong quá trình giặt. Từ đó, Fiorentina được NHM gọi bằng cái tên thân mật La Viola, nghĩa là “màu tím”.

Những thập niên sau đó chứng kiến sự phát triển dần dần của đội bóng. Fiorentina giành danh hiệu lớn đầu tiên là Coppa Italia 1939/40, nhưng giai đoạn huy hoàng thực sự bắt đầu vào những năm 1950. Mùa 1955/56, Fiorentina giành chức vô địch Serie A đầu tiên trong lịch sử với chỉ một trận thua duy nhất sau 34 vòng đấu. 

Đội hình khi đó gồm nhiều cầu thủ xuất sắc như Julinho, Virgili và Montuori. Chỉ một năm sau, Fiorentina tiếp tục gây tiếng vang khi trở thành đội bóng Ý đầu tiên lọt vào chung kết Cúp C1 châu Âu năm 1957, dù cuối cùng thất bại trước CLB xuất sắc nhất thế kỷ XX là Real Madrid.

Tuy nhiên, đối với nhiều NHM Fiorentina, một trong những biểu tượng lớn nhất của CLB lại thuộc về thế hệ sau đó, với cái tên Giancarlo Antognoni. Antognoni gia nhập Fiorentina năm 1972 khi mới 18 tuổi và nhanh chóng trở thành linh hồn của đội bóng. Trong suốt gần 2 thập niên gắn bó với Fiorentina, ông đã đá hơn 300 trận và trở thành một trong những cầu thủ được yêu mến nhất trong lịch sử CLB.

"L'Unico 10" là mẫu tiền vệ tổ chức cổ điển, lối chơi thông minh và sáng tạo. Dù không giành nhiều danh hiệu lớn cùng Fiorentina, ông vẫn được NHM xem như biểu tượng của lòng trung thành. Đối với thành phố Florence, Antognoni không chỉ là một cầu thủ mà còn là một phần của bản sắc CLB.

Sau thời Antognoni, Fiorentina bước vào một giai đoạn khác với sự xuất hiện của những ngôi sao lớn. Đầu những năm 1990, Fiorentina sở hữu một tiền đạo mà sau này trở thành huyền thoại của bóng đá thế giới: Gabriel Batistuta. Những cú sút sấm sét và phong cách thi đấu bùng nổ của Batigol đã khiến ông trở thành thần tượng của hàng triệu NHM trên khắp thế giới. 

Sir Alex Ferguson cũng từng nói: “Tôi nghĩ một người như Batistuta sẽ là đối tác hoàn hảo cho Eric Cantona, một người có thể đột phá, có khả năng sút bóng mạnh mẽ. Batistuta rất giỏi, nhanh nhẹn và quyết liệt, Eric thích kiểu cầu thủ như vậy".

Đường đến một tình yêu

Tôi biết đến Fiorentina theo một cách khá đặc biệt. Không phải từ một trận đấu trực tiếp, cũng không phải từ những chương trình thể thao trên truyền hình, mà từ một cuốn truyện tranh bóng đá mang tên Quả bóng vàng (Viva! Calcio). Khi còn học trung học, tôi thường tìm đọc những cuốn truyện tranh về đề T bóng đá, trong đó Quả bóng vàng và Đường dẫn đến khung thành là 2 bộ mà tôi thích nhất. 

Đường dẫn đến khung thành thì khỏi nói, vì nó là huyền thoại của lứa 8x, 9x đời đầu chúng tôi. Còn Quả bóng vàng thì lại có sự xuất hiện của những ngôi sao bóng đá ngoài đời thực như Batistuta, Rui Costa, Roberto Baggio.. Ở bộ truyện này, đội bóng mà nhân vật chính thi đấu là Fiorentina. Từ đó, tôi bắt đầu tò mò về thế giới bóng đá Serie A.

Khi được bố mua cho chiếc laptop đầu tiên vào mùa hè 2009, trước thời điểm lên cấp 3, tôi miệt mài tìm những câu chuyện về giải Serie A, về Fiorentina, về Gabriel Batistuta và tình yêu sâu đậm của ông dành cho Gigliati. 

Batistuta là một trong những tiền đạo vĩ đại của bóng đá thế giới, nhưng điều khiến tôi ấn tượng hơn cả lại là cách ông gắn bó với đội bóng áo tím thành Firenze. Đối với một cậu bé mới bắt đầu tìm hiểu về bóng đá, câu chuyện ấy có một sức hấp dẫn rất lớn. Nó khiến tôi bắt đầu thực sự yêu thích Fiorentina.

Tôi bắt đầu theo dõi Fiorentina từ mùa giải 2009/10. Khi ấy La Viola không phải là đội bóng mạnh nhất Serie A, nhưng lại có một sức hút rất riêng. Đội hình bấy giờ có nhiều cầu thủ mà tôi vẫn nhớ rõ cho đến tận bây giờ. Trong số đó cặp tiền đạo Alberto Gilardino - Adrian Mutu (dự bị là Stevan Jovetic) luôn để lại ấn tượng sâu sắc mỗi khi sát cánh cùng nhau trên hàng công. 

Gilardino là mẫu trung phong cổ điển, nhạy bén trong vòng cấm. Còn Mutu thì đầy kỹ thuật và ngẫu hứng, có thể tạo ra những khoảnh khắc bất ngờ chỉ bằng một pha xử lý khéo léo. Hai cầu thủ với hai phong cách khác nhau nhưng lại tạo nên một sự kết hợp rất thú vị trên hàng công của Fiorentina. Khi ấy mỗi cuối tuần tôi đều chờ đợi những trận đấu của La Viola như một niềm vui nhỏ của tuổi thiếu niên.

Ký ức sâu sắc nhất của tôi về Fiorentina gắn liền với Champions League 2009/10. Tôi vẫn nhớ rõ trận đấu trên sân Artemio Franchi khi Fiorentina đánh bại Liverpool có cặp bài trùng Gerrard-Torres với tỉ số 2-0. Đó là một chiến thắng khiến tôi vô cùng phấn khích. 

Fiorentina khi ấy bị đánh giá cửa dưới, nhưng họ đã chơi một trận đấu bản lĩnh trước một đối thủ hùng mạnh trời Âu. Đối với một cậu bé yêu bóng đá, những khoảnh khắc như vậy được khắc ghi sâu đậm, và nó khiến tôi cảm thấy mình thực sự gắn bó với đội bóng áo tím này.

Tiếc rằng niềm vui ấy đi kèm với những tiếc nuối. Ở vòng knock-out năm đó, Fiorentina phải đối đầu với Bayern Munich. Fiorentina đã thi đấu rất tốt nhưng cuối cùng vẫn phải dừng bước, bởi những quyết định đầy khó hiểu của trọng T Tom Henning Ovrebo. Đối với tôi khi ấy đó là lần đầu tiên cảm nhận được sự nghiệt ngã của bóng đá. Đôi khi một đội bóng chơi tốt hơn vẫn có thể bị loại. Nhưng chính những cảm xúc ấy lại khiến ký ức về Fiorentina trở nên sâu sắc hơn.

Sau giai đoạn đó, Fiorentina tiếp tục trải qua nhiều biến động. Nhưng có một thời kỳ mà tôi luôn nhớ đến với nhiều cảm xúc. Đó là giai đoạn từ mùa 2012/13 đến 2014/15 dưới sự dẫn dắt của HLV Vincenzo Montella. “Tiểu phi cơ” đã xây dựng một Fiorentina chơi bóng đẹp mắt với sơ đồ 3-5-2. 

Đội bóng kiểm soát bóng nhiều, phối hợp mượt mà ở trung tuyến và luôn tấn công với sự sáng tạo. Những cầu thủ như Alberto Aquilani, David Pizarro, Juan Cuadrado hay Giuseppe Rossi đã tạo nên một tập thể đáng xem. Fiorentina khi ấy liên tục lọt vào Top 4, và dù không giành được danh hiệu nào nhưng lại là một trong những đội bóng có lối chơi hấp dẫn nhất Serie A.

Mãi mãi màu tím thủy chung

Tôi gần như không bỏ sót một trận nào của đội bóng áo tím, chỉ khác là do đã lên Hà Nội học đại học nên không được xem trên TV nữa mà đành xem trên chiếc laptop mà bố mua tặng năm xưa cùng cặp tai nghe trong căn phòng nhỏ ở ký túc xá Mễ Trì. 

Thời gian trôi qua nhanh hơn tôi tưởng. Khi trưởng thành, tôi dần dành nhiều thời gian hơn cho công việc chuyên môn trong lĩnh vực khảo cổ học và bảo tồn di tích. Những chuyến khảo sát thực địa, những báo cáo và dự án khoa học chiếm phần lớn quỹ thời gian của tôi. Tôi không còn có thể ngồi xem từng trận đấu của Fiorentina mỗi cuối tuần đều như trước nữa. 

Nhưng dù vậy tôi vẫn luôn dõi theo đội bóng. Tôi vẫn đọc tin tức, xem highlights, cập nhật kết quả sau mỗi vòng đấu và xem trực tiếp khi có thời gian rảnh rỗi. Vẫn như xưa, tôi xem một mình, hoặc thi thoảng với vợ. Vợ tôi là tuýp người không thích xem bóng đá, có lẽ cô ấy xem là vì tôi xem. 

Và mỗi lần nhìn thấy có đội bóng mặc áo tím đặc trưng trên màn hình, cô ấy sẽ bảo ngay: “À, lại là đội Fiorentina của anh hả? Sao anh chung thủy thế, cứ thích mãi một đội bóng yếu như thế?”. Tôi chỉ cười, và cũng chẳng biết trả lời thế nào. Ừ nhỉ, sao tôi lại yêu Fiorentina và màu tím thủy chung đến vậy. 

Căn phòng ngủ của tôi cũng sơn màu tím, điện thoại mặt lưng màu tím, và quần áo tôi mua cũng ưu tiên chọn màu tím. Có lẽ tình yêu của tôi với đội bóng miền Trung nước Ý này đã sâu đậm và chẳng thể tách rời từ lúc nào không hay….

Mùa giải này của Fiorentina lại là một mùa giải rất khó khăn. Đội bóng đang phải vật lộn để thoát khỏi khu vực cầm đèn đỏ và thậm chí đứng trước nguy cơ xuống hạng. Trong bối cảnh đó, tôi để ý có một chi tiết nhỏ nhưng rất đặc biệt tại sân Artemio Franchi. Mỗi khi Fiorentina ghi bàn, giai điệu quen thuộc của bài hát Gimme! Gimme! Gimme! của nhóm ABBA mà tôi yêu thích lại vang lên khắp khán đài.

Đó là một bài disco nổi tiếng của thập niên 1970, nhưng khi vang lên tại Firenze nó mang một ý nghĩa khác. Rõ ràng trong hoàn cảnh đội bóng đang gặp khó khăn, giai điệu ấy giống như một lời động viên tinh thần dành cho các cầu thủ và NHM. Những câu hát vang lên giữa tiếng reo hò của khán giả như thể nói thay tâm trạng của tất cả những người yêu mến Fiorentina.

Đối với những CĐV Fiorentina lúc này, bài hát ấy nghe như một hy vọng. Một hy vọng rằng đội bóng áo tím sẽ vượt qua giai đoạn khó khăn, sẽ tìm lại ánh sáng sau những ngày tháng u ám.

100 năm lịch sử của Fiorentina là một hành trình dài với rất nhiều thăng trầm. Đội bóng áo tím có thể không phải là câu lạc bộ giàu danh hiệu nhất nước Ý, nhưng họ luôn có một vị trí đặc biệt trong lòng NHM. 

Đối với tôi, Fiorentina không chỉ là một đội bóng, đó còn là một phần ký ức của tuổi trẻ. Từ một cậu bé 14 tuổi lần đầu biết đến Fiorentina qua truyện tranh và những câu chuyện về Batistuta, cho đến một người đàn ông trưởng thành làm công việc nghiên cứu khảo cổ học, đội bóng áo tím ấy vẫn luôn hiện diện ở đâu đó trong cuộc sống của tôi.

Và có lẽ nhiều năm sau nữa, khi nhìn lại hành trình của mình, tôi vẫn sẽ nhớ đến Fiorentina. Không chỉ vì những trận đấu hay những bàn thắng, mà vì những cảm xúc mà đội bóng ấy đã mang lại. Bởi đôi khi trong bóng đá cũng giống như trong cuộc sống, điều khiến chúng ta gắn bó lâu dài không phải là những danh hiệu, mà là những mảnh ký ức và tình cảm đã theo ta suốt một chặng đường đời….